{"id":1902,"date":"2025-03-25T16:35:37","date_gmt":"2025-03-25T16:35:37","guid":{"rendered":"https:\/\/cennet.trinitywebhosting.com\/?p=1902"},"modified":"2025-03-25T16:35:37","modified_gmt":"2025-03-25T16:35:37","slug":"tanri-henuz-olmedi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cennet.trinitywebhosting.com\/?p=1902","title":{"rendered":"Tanr\u0131 Hen\u00fcz \u00d6lmedi!"},"content":{"rendered":"<\/p>\n

\"01Son zamanlarda ortaya \u00e7\u0131kan, \u00e7ok satan ateist kitaplardan \u00f6t\u00fcr\u00fc, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde, d\u00fc\u015f\u00fcnen insanlar i\u00e7in Tanr\u0131\u2019ya inanc\u0131n art\u0131k d\u00fc\u015f\u00fcnsel a\u00e7\u0131dan savunulamaz bir inan\u00e7 haline geldi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnebilirsiniz. Fakat di\u011ferlerinin yan\u0131 s\u0131ra, Richard Dawkins, Sam Harris, ve Christopher Hitchens gibi yazarlar\u0131n kitaplar\u0131na bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, s\u00f6zde Yeni Ateizm\u2019in entelekt\u00fcel kaslar\u0131n\u0131n eksik oldu\u011fu k\u0131sa zamanda g\u00f6r\u00fclecektir. Anglo-Amerikan felsefesinde ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f olan devrim hakk\u0131nda ne\u015feli bir bilgisizlik i\u00e7indeler. \u00c7a\u011fda\u015f entelekt\u00fcel sahneyi yans\u0131tmak yerine, ge\u00e7mi\u015f bir ku\u015fa\u011f\u0131n bilimcili\u011fini yans\u0131tmaktalar.<\/p>\n

O ku\u015fa\u011f\u0131n k\u00fclt\u00fcrel a\u00e7\u0131dan y\u00fcksek noktas\u0131 8 Nisan 1966\u2019da, Times <\/em>dergisi kapa\u011f\u0131nda tamam\u0131yla siyah bir zemin \u00fczerinde parlak k\u0131rm\u0131z\u0131 harflerle \u201cTanr\u0131 \u00d6ld\u00fc m\u00fc?\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131yla ana hikayesini yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fmi\u015fti. Hikaye o s\u0131ralarda Amerikan ilahiyat\u0131nda g\u00fcncel olan \u201cTanr\u0131\u2019n\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fc\u201d hareketini anlat\u0131yordu.<\/p>\n

Fakat Mark Twain\u2019in s\u00f6zlerini farkl\u0131 \u015fekilde ifade edecek olursak, Tanr\u0131\u2019n\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcne ili\u015fkin haberler hen\u00fcz hamd\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc ilahiyat\u00e7\u0131lar\u0131n Tanr\u0131\u2019n\u0131n \u00f6l\u00fcm mesaj\u0131n\u0131 yazd\u0131klar\u0131 s\u0131rada, yeni bir felsefeci ku\u015fa\u011f\u0131 da Tanr\u0131\u2019n\u0131n canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 yeniden ke\u015ffediyordu.<\/p>\n

Eskiden, 1940\u2019lar ve 50\u2019lerde, bir\u00e7ok felsefeci Tanr\u0131 hakk\u0131nda konu\u015fulanlar\u0131n, be\u015f duyu ile kan\u0131tlanamayaca\u011f\u0131 i\u00e7in, anlams\u0131z oldu\u011funa – asl\u0131nda sa\u00e7mal\u0131k oldu\u011funa- inan\u0131yorlard\u0131. Bu kan\u0131tlanabilme sonunda \u00e7\u00f6kt\u00fc, bunun nedeni k\u0131smen felsefecilerin kan\u0131tlanabilirli\u011fin<\/em> kendisinin kan\u0131tlanamayaca\u011f\u0131n\u0131 fark etmeleriyle oldu! Kan\u0131tlanabilirli\u011fin \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n en \u00f6nemli felsefi olay\u0131yd\u0131. \u00c7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc, felsefecilerin kan\u0131tlanabilirli\u011fin bast\u0131rd\u0131\u011f\u0131 geleneksel felsefe problemlerini ele alma konusunda bir kez daha \u00f6zg\u00fcr olmalar\u0131 anlam\u0131na geliyordu. Geleneksel felsefi sorulara ilginin yeniden canlanmas\u0131na, hi\u00e7 beklenmedik bir \u015fey e\u015flik etti: H\u0131ristiyan felsefesinde bir R\u00f6nesans ya\u015fanmas\u0131.<\/p>\n

\"02H\u0131ristiyan felsefesinin R\u00f6nesans\u2019\u0131, do\u011faya ili\u015fkin ilahiyata ilginin canlanmas\u0131yla birlikte ya\u015fan\u0131yor. Do\u011fal ilahiyat, Tanr\u0131\u2019n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilahi vahiyden ayr\u0131 olarak kan\u0131tlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Do\u011fal ilahiyat\u0131n amac\u0131, H\u0131ristiyanlar, Yahudiler, M\u00fcsl\u00fcmanlar ve deistler aras\u0131nda yayg\u0131n olan, geni\u015f anlamda deist d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc hakl\u0131 g\u00f6stermektir. Pek az ki\u015fi bunlar\u0131n insan\u0131 inanmaya zorlayan kan\u0131tlar oldu\u011funu s\u00f6yleyecek olsa da, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde, baz\u0131 yarat\u0131c\u0131 yeni arg\u00fcmanlar bir yana, Tanr\u0131\u2019n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na y\u00f6nelik t\u00fcm geleneksel arg\u00fcmanlar g\u00fcn\u00fcm\u00fczde kendilerini a\u00e7\u0131k\u00e7a ifade eden savunucular bulurlar.                Arg\u00fcmanlar 
<\/strong><\/p>\n

\u0130lk olarak, do\u011fal ilahiyat\u0131n baz\u0131 g\u00fcncel arg\u00fcmanlar\u0131n\u0131 h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde ele alal\u0131m. Bunlara \u00f6zet olarak bakaca\u011f\u0131z. Bu \u015fekilde, arg\u00fcmanlar\u0131n mant\u0131\u011f\u0131n\u0131 net bir \u015fekilde g\u00f6rme avantaj\u0131na sahip olaca\u011f\u0131z. Arg\u00fcmanlar\u0131n kemikleri daha sonra daha fazla tart\u0131\u015fmalarla ete b\u00fcr\u00fcnebilir. \u0130kinci \u00f6nemli soru- s\u00f6zde post modern \u00e7a\u011fda iyi bir rasyonel arg\u00fcman nas\u0131l olur, sorusunu bir sonraki b\u00f6l\u00fcmde ele alaca\u011f\u0131z.<\/p>\n

KOZMOLOJIK ARG\u00dcMAN<\/span><\/strong>. <\/strong>Bu arg\u00fcman\u0131n de\u011fi\u015fik versiyonlar\u0131, di\u011ferlerinin yan\u0131 s\u0131ra, Alexander Pruss, Timothy O’Connor, Stephen Davis, Robert Koons ve Richard Swinburne taraf\u0131ndan savunulmu\u015ftur. Bu arg\u00fcman\u0131n basit bir form\u00fclasyonu \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n

\"031. Var olan her \u015feyin varl\u0131\u011f\u0131yla ilgili bir a\u00e7\u0131klama vard\u0131r, bu a\u00e7\u0131klama ya kendi do\u011fas\u0131n\u0131n veya d\u0131\u015fsal bir nedenin gereksiniminde bulunur.<\/p>\n

2. Evrenin kendi varl\u0131\u011f\u0131yla ilgili bir a\u00e7\u0131klamas\u0131 varsa, bu a\u00e7\u0131klama Tanr\u0131\u2019d\u0131r.<\/p>\n

3. Evren vard\u0131r.<\/p>\n

4. Bu nedenle, evrenin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131klamas\u0131 Tanr\u0131\u2019n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Bu arg\u00fcman mant\u0131ksal olarak ge\u00e7erlidir, bu nedenle, tek soru \u00f6nermelerin ger\u00e7e\u011fidir. \u00d6nerme (3) ger\u00e7e\u011fi i\u00e7tenlikle arayan herkes i\u00e7in inkar edilemezdir, bu nedenle soru (1) ve (2)\u2019dir.<\/p>\n

\u00d6nerme (1) olduk\u00e7a akla uygun geliyor. Ormanda y\u00fcr\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz\u00fc ve ormanda yerde \u015feffaf bir topla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Topun orada a\u00e7\u0131klanamaz bir \u015fekilde var oldu\u011fu iddias\u0131n\u0131 olduk\u00e7a tuhaf bulursunuz. Topun b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, kozmos kadar b\u00fcy\u00fck olacak kadar b\u00fcy\u00fctmek, varl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bir a\u00e7\u0131klama ihtiyac\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131rma konusunda bir i\u015fe yaramazd\u0131.<\/p>\n

\u00d6nerme (2) ilk bak\u0131\u015fta tart\u0131\u015fmal\u0131 gelebilir fakat asl\u0131nda, Tanr\u0131 yoksa, o zaman evrenin varl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bir a\u00e7\u0131klama olmad\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin ateist iddias\u0131yla e\u015fanlaml\u0131d\u0131r. Ayr\u0131ca, (2) kendi ba\u015f\u0131na olduk\u00e7a akla uygundur. \u00c7\u00fcnk\u00fc evrenin d\u0131\u015fsal nedeni, uzay ve zaman\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda olmal\u0131d\u0131r ve bu nedenle fiziksel veya maddi olamaz. Bu tan\u0131ma uyan sadece iki t\u00fcr \u015fey var: Ya, say\u0131lar gibi soyut nesneler veya ak\u0131ll\u0131 bir d\u00fc\u015f\u00fcnce. Fakat soyut nesneler genellikle g\u00fc\u00e7s\u00fczd\u00fcr. \u00d6rne\u011fin, 7 say\u0131s\u0131 hi\u00e7bir \u015feye neden olamaz. Bu nedenle, evrenin a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131n, evreni yaratan\u0131n d\u0131\u015fsal, \u015feffaf, ki\u015fisel bir d\u00fc\u015f\u00fcnce olmas\u0131 buradan do\u011fal olarak \u00e7\u0131k\u0131yor- \u00e7o\u011fu insan geleneksel olarak \u2018Tanr\u0131\u2019 derken bunu kast ediyor.<\/p>\n

\n

\"04KEL\u00c2M: <\/span><\/em><\/strong>KOZMOLOJ\u0130K ARG\u00dcMAN<\/span><\/strong>. <\/strong>Arg\u00fcman\u0131n bu versiyonunun zengin bir \u0130slami miras\u0131 var. Stuart Hackett, David Oderberg, Mark Nowacki ve ben kelam<\/em> arg\u00fcman\u0131n\u0131 savunduk. Form\u00fclasyonu basit:<\/p>\n

1. Var olmaya ba\u015flayan her \u015feyin bir nedeni vard\u0131r.<\/p>\n

2. Evren var olmaya ba\u015flad\u0131.<\/p>\n

3. Bu nedenle, evrenin bir nedeni olmal\u0131.<\/p>\n

\u00d6nerme (1)\u2019in do\u011frulu\u011fu, inkar\u0131na g\u00f6re daha akla uygun g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Herhangi bir \u015feyin bir neden olmadan \u00f6ylece ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 b\u00fcy\u00fcden daha k\u00f6t\u00fcd\u00fcr. \u00d6te yandan, ateist olmayan ne kadar \u00e7ok ki\u015finin, (2) \u00f6nermesinin kan\u0131tlar\u0131n\u0131n g\u00fcc\u00fc alt\u0131nda, arg\u00fcman\u0131n sonucunun \u00f6z\u00fc yerine, (1)\u2019i reddetmeleri \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Ateistler geleneksel olarak sonsuz bir evren i\u00e7in (2)\u2019yi reddetmi\u015flerdir. Fakat, hem felsefi hem de bilimsel olarak evrenin ba\u015flang\u0131c\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131ndan ku\u015fku duyma konusunda iyi nedenler vard\u0131r. Felsefi a\u00e7\u0131dan, sonsuz fikri sa\u00e7ma g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Evrenin hi\u00e7bir zaman bir ba\u015flang\u0131c\u0131 olmad\u0131ysa, o zaman, evrenin tarihindeki ge\u00e7mi\u015fteki olaylar\u0131n say\u0131s\u0131 sonsuzdur. Bu sadece \u00e7eli\u015fik bir fikir olmakla kalm\u0131yor, ayn\u0131 zamanda bir soruya neden oluyor: \u00d6nce sonsuz say\u0131da \u00f6nc\u00fcl olaylar ger\u00e7ekle\u015fecek idiyse, \u015fu anki olaylar nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015febilirdi?<\/p>\n

Ayr\u0131ca, son y\u00fczy\u0131lda ger\u00e7ekle\u015fen astronomi ve astrofizikle ilgili bir dizi \u00f6nemli ke\u015fif, kel<\/em>\u00e2<\/span><\/i><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span>m<\/em> arg\u00fcman\u0131na yeni bir soluk verdi. Art\u0131k, evrenin sonsuz bir ge\u00e7mi\u015fi olmad\u0131\u011f\u0131 13,7 milyar y\u0131l kadar \u00f6nce, \u2018Big Bang\u2019 olarak bilinen katalismik bir olayda, kesin bir ba\u015flang\u0131c\u0131 oldu\u011funa ili\u015fkin olduk\u00e7a kuvvetli kan\u0131tlar var.<\/p>\n

Big Bang o kadar inan\u0131lmaz ki, evrenin hi\u00e7ten var olmamas\u0131n\u0131n k\u00f6kenini temsil ediyor. \"05\u00c7\u00fcnk\u00fc t\u00fcm madde ve enerji, hatta fiziksel yer ve zaman, Big Bang s\u0131ras\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fti. Baz\u0131 kozmologlar, kesin bir ba\u015flang\u0131\u00e7tan ka\u00e7\u0131nmak i\u00e7in alternatif teoriler geli\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131larsa da, bu teorilerden hi\u00e7biri bilimsel toplum taraf\u0131ndan kabul g\u00f6rmedi.<\/p>\n

Nitekim, 2003 y\u0131l\u0131nda kozmologlar Arvind Borde, Alan Guth ve Alexander Vilenkin bir kozmik genle\u015fme durumunda olan her evrenin, ortalama olarak, ge\u00e7mi\u015fte ezeli olamayaca\u011f\u0131n\u0131 fakat kesin bir ba\u015flang\u0131c\u0131 olmas\u0131 gerekti\u011fini kan\u0131tlad\u0131lar. Vilenkin\u2019e g\u00f6re, “Kozmologlar ge\u00e7mi\u015fte ezeli evren olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 arkas\u0131na art\u0131k s\u0131\u011f\u0131namazlar. Ka\u00e7\u0131\u015f yok, kozmik ba\u015flang\u0131\u00e7 sorunuyla y\u00fczle\u015fmeleri \u015fart.” Buradan \u00e7\u0131kan sonu\u00e7 evrenin var olmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan, bu d\u00fcnyan\u0131n \u00f6tesinde bir neden oldu\u011fudur, g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz gibi bu neden, akla uygun olarak zamans\u0131z, yersiz, maddi de\u011fildir ve ki\u015fiseldir.<\/p>\n

TELEOLOJ\u0130K ARG\u00dcMAN<\/span><\/strong>. <\/strong>Eski tasar\u0131m arg\u00fcman\u0131 bug\u00fcn de ge\u00e7mi\u015fte oldu\u011fu kadar sa\u011flam bir \u015fekilde ayakta durmaktad\u0131r, \u00e7e\u015fitli bi\u00e7imleriyle Robin Collins, John Leslie, Paul Davies, William Dembski, Michael Denton ve ba\u015fkalar\u0131 taraf\u0131ndan savunulmaktad\u0131r. Ak\u0131ll\u0131 Tasar\u0131m hareketinin savunucular\u0131 biyolojik sistemlerde tasar\u0131m \u00f6rneklerini bulmaya devam etmektedirler. \u00d6te yandan, tart\u0131\u015fmalar\u0131n en ileri noktas\u0131, k\u0131sa bir s\u00fcre \u00f6nce ke\u015ffedilen ya\u015fam kozmosunun ince ayar\u0131na ili\u015fkin \u00f6nemli noktalar \u00fczerinde odaklanmaktad\u0131r. Bu ince ayar iki t\u00fcrl\u00fcd\u00fcr. Birincisi, do\u011fa yasalar\u0131 matematiksel e\u015fitlikler olarak ifade edildiklerinde, yer \u00e7ekimi sabit de\u011feri gibi belirli sabit de\u011ferler<\/em> i\u00e7ermektedir. Bu sabit de\u011ferlerin matematiksel de\u011ferleri do\u011fa yasalar\u0131 taraf\u0131ndan belirlenmez. \u0130kincisi, evrenin ilk ko\u015fullar\u0131n\u0131n par\u00e7as\u0131 olan belirli keyfi miktarlar<\/em> vard\u0131r- \u00f6rne\u011fin, kullan\u0131lamaz enerji miktar\u0131.<\/p>\n

\"06Bu sabit de\u011ferler ve miktarlar, ya\u015fama izin veren de\u011ferler a\u00e7\u0131s\u0131ndan son derece dar bir gam i\u00e7inde yer al\u0131yor. Bu sabit de\u011ferler ve miktarlar bir sa\u00e7 telinin geni\u015fli\u011finden daha az miktarda de\u011fi\u015ftirilecek dahi olsa o zaman ya\u015fam var olamazd\u0131.<\/p>\n

Buna g\u00f6re \u015funu ileri s\u00fcrebiliriz:<\/p>\n

1. Evrenin ince ayar\u0131 ya fiziksel gereklilik, \u015fans veya tasar\u0131m nedeniyle vard\u0131r. 2. Fiziksel gereklilik veya \u015fansa ba\u011fl\u0131 de\u011fildir. 3. Bu nedenle, tasar\u0131ma ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n

\u00d6nerme (1), ince ayar\u0131 a\u00e7\u0131klamak i\u00e7in sadece mevcut se\u00e7enekleri s\u0131ralamaktad\u0131r. Bu nedenle kilit \u00f6nerme (2)\u2019dir. Birinci alternatif, fiziksel gereklilik sabit de\u011ferlerin ve miktarlar\u0131n, olduklar\u0131 de\u011ferlere sahip olmalar\u0131n\u0131n \u015fart<\/em> oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor. Bu alternatif bunu pek desteklemiyor. Do\u011fa yasalar\u0131, sabit de\u011ferler ve miktarlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan geni\u015f bir de\u011ferler gam\u0131 i\u00e7erisinde tutarl\u0131l\u0131k g\u00f6steriyor. \u00d6rne\u011fin, bug\u00fcne kadar fizikle ilgili birle\u015fik bir kuram konusunda en \u00e7ok gelecek vaat eden, superstring teorisi veya “M-Teorisi”dir ve do\u011fa yasalar\u0131 taraf\u0131ndan y\u00f6netilen 10500 farkl\u0131 evrenden olu\u015fan bir “kozmik manzaraya” izin verir ve bunlar\u0131n sadece \u00f6l\u00e7\u00fclemeyecek kadar k\u00fc\u00e7\u00fck bir oran\u0131 ya\u015fam\u0131 destekleyebilir.<\/p>\n

\u015eansa gelince, \u00e7a\u011fda\u015f kuramc\u0131lar, giderek artan bir \u015fekilde, ince ayar \u015fans\u0131n\u0131n, evrenimizin, rastlant\u0131sal bir \u015fekilde d\u00fczenlenmi\u015f sonsuz say\u0131da evrenin (\u00e7oklu evrenin) bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011funa dair spek\u00fclatif hipotezi kabul etmeye haz\u0131r olmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece ba\u015fa \u00e7\u0131k\u0131lamaz oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyorlar. Bu d\u00fcnyalar toplulu\u011funda, fiziksel olarak m\u00fcmk\u00fcn olan her d\u00fcnya ger\u00e7ekle\u015fir ve g\u00f6r\u00fcnen o ki, varl\u0131\u011f\u0131m\u0131za uygun sabit de\u011ferler ve miktarlar\u0131n bulundu\u011fu tek bir d\u00fcnya g\u00f6zlemleyebiliyoruz. G\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki tart\u0131\u015fmalar bu noktada ger\u00e7ekle\u015fmektedir. Oxford \u00dcniversitesi\u2019nden Roger Penrose gibi fizik\u00e7iler, ince ayar\u0131 a\u00e7\u0131klaman\u0131n bir yolu olarak \u00e7oklu evren iddias\u0131na kar\u015f\u0131 kuvvetli arg\u00fcmanlar ileri s\u00fcrmektedir.<\/p>\n

\n

\"07AHLAK\u0130 ARG\u00dcMAN<\/span><\/strong>. <\/strong>Robert Adams, William Alston, Mark Linville, Paul Copan, John Hare, Stephen Evans ve ba\u015fkalar\u0131 gibi baz\u0131 etik\u00e7iler, eti\u011fin “ilahi buyruk” kuram\u0131n\u0131 desteklemi\u015flerdir. Bu kuram, Tanr\u0131\u2019n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin \u00e7e\u015fitli ahlaki arg\u00fcmanlar\u0131 destekler. Bu arg\u00fcmanlardan biri \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n

1. \u015eayet Tanr\u0131 yoksa objektif ahlaki de\u011ferler ve g\u00f6revler yoktur.<\/p>\n

2. Objektif ahlaki de\u011ferler ve g\u00f6revler vard\u0131r.<\/p>\n

3. Bu nedenle Tanr\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n

Objektif<\/em> de\u011ferler ve g\u00f6revler derken, insan g\u00f6r\u00fc\u015flerinden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak ge\u00e7erli ve ba\u011flay\u0131c\u0131 olan de\u011fer ve g\u00f6revler kast edilmektedir. Pek \u00e7ok ateist ve deist \u00f6nermeyi (1) kabul etmektedir. Herhangi bir do\u011fac\u0131 bir d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc i\u00e7in insanlar sadece hayvand\u0131r ve cinayet, i\u015fkence ve tecav\u00fcz olarak sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z eylemler, hayvanlar\u0131n egemenli\u011finde do\u011fal ve ahlaki a\u00e7\u0131dan n\u00f6trd\u00fcr. Ayr\u0131ca, belirli eylemleri buyurmak ve yasaklamak i\u00e7in kimse yoksa nas\u0131l ahlaki y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerimiz veya yasaklamalar\u0131m\u0131z olabilir ki?<\/p>\n

\u00d6nerme (2) daha tart\u0131\u015f\u0131labilir g\u00f6r\u00fcnebilir fakat (2) numaral\u0131 \u00f6nermenin \u00e7o\u011fu filozof aras\u0131nda kabul g\u00f6rmesi \u00e7o\u011fu insan\u0131 \u015fa\u015f\u0131rtabilir. Objektif ahlaka kar\u015f\u0131 herhangi bir arg\u00fcman, ahlaki de\u011ferlerin ger\u00e7ekli\u011finden daha az a\u015fikar olan \u00f6nermeleri temel almak zorundad\u0131r, ahlaki deneyimimizde oldu\u011fu gibi. Bu nedenle \u00e7o\u011fu felsefeci objektif ahlaki farklar\u0131 kabul etmez.<\/p>\n

Deist olmayanlar ahlaki arg\u00fcmana tipik olarak bir \u00e7\u0131kmazla kar\u015f\u0131l\u0131k verirler: Bir \u015fey Tanr\u0131 istedi\u011fi i\u00e7in mi iyidir, yoksa Tanr\u0131 bir \u015feyi, o \u015fey iyi oldu\u011fu i\u00e7in mi ister? Birinci alternatif iyi ve k\u00f6t\u00fcy\u00fc keyfi hale getirir, oysa ikincisi, iyiyi Tanr\u0131\u2019dan ba\u011f\u0131ms\u0131z yapar. Neyse ki, \u00e7\u0131kmaz sahte bir \u00e7\u0131kmazd\u0131r. \"08Deistler geleneksel olarak \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir alternatifi kabul etmi\u015flerdir: Tanr\u0131, kendisi<\/em> iyi oldu\u011fu i\u00e7in bir \u015feyi ister. Di\u011fer bir deyi\u015fle, Plato\u2019nun “\u0130yi” dedi\u011fi \u015fey, Tanr\u0131\u2019n\u0131n kendisinin ahlaki do\u011fas\u0131d\u0131r. Tanr\u0131 do\u011fas\u0131 gere\u011fi sevgi dolu, iyi, tarafs\u0131z ve benzeri \u00f6zelliklere sahiptir. Tanr\u0131 iyili\u011fin paradigmas\u0131d\u0131r. Bu nedenle, iyilik Tanr\u0131\u2019dan ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak var olamaz.<\/p>\n

Ayr\u0131ca, Tanr\u0131\u2019n\u0131n buyruklar\u0131 do\u011fas\u0131n\u0131n gerekli ifadeleridir. Bize verdi\u011fi buyruklar keyfi de\u011fil, karakterinin gerekli yans\u0131malar\u0131d\u0131r. Bu da bize objektif ahlaki de\u011ferler ve g\u00f6revlerin do\u011frulanmas\u0131 i\u00e7in yeterli bir temel sa\u011flar.<\/p>\n

ONTOLOJ\u0130K ARG\u00dcMAN<\/span><\/strong>. <\/strong>Anselm’in \u00fcnl\u00fc arg\u00fcman\u0131 Alvin Plantinga, Robert Maydole, Brian Leftow ve ba\u015fkalar\u0131 taraf\u0131ndan yeniden bi\u00e7imlendirildi ve savunuldu. Anselm, Tanr\u0131\u2019n\u0131n, tan\u0131m\u0131 gere\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilecek en b\u00fcy\u00fck varl\u0131k oldu\u011funu g\u00f6zlemliyor. Tanr\u0131\u2019dan daha b\u00fcy\u00fck bir \u015fey d\u00fc\u015f\u00fcnebilecek olsayd\u0131n\u0131z, o zaman o \u015fey Tanr\u0131 olurdu. Bu nedenle, Tanr\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilecek en b\u00fcy\u00fck varl\u0131kt\u0131r, \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir varl\u0131kt\u0131r. \u00d6yleyse b\u00f6ylesi bir varl\u0131k nas\u0131l biri olur? Her \u015feye g\u00fcc\u00fc yeter, her \u015feyi bilir ve t\u00fcm\u00fcyle iyidir ve mant\u0131ksal olarak m\u00fcmk\u00fcn olan her d\u00fcnyada vard\u0131r. Fakat o zaman \u015funlar\u0131 ileri s\u00fcrebiliriz:<\/p>\n

1. \u00c7ok b\u00fcy\u00fck bir varl\u0131\u011f\u0131n (Tanr\u0131) var olmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n

2. \u00c7ok b\u00fcy\u00fck bir varl\u0131\u011f\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmas\u0131 olas\u0131l\u0131k dahilindeyse, o zaman, b\u00fcy\u00fck bir varl\u0131k, olas\u0131 bir d\u00fcnyada vard\u0131r.<\/p>\n

3. \u015eayet \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir varl\u0131k olas\u0131 bir d\u00fcnyada varsa, o halde her olas\u0131 d\u00fcnyada vard\u0131r.<\/p>\n

4. \u015eayet \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir varl\u0131k her olas\u0131 d\u00fcnyada varsa, o zaman ger\u00e7ek d\u00fcnyada vard\u0131r.<\/p>\n

5. Bu nedenle, ger\u00e7ek d\u00fcnyada \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir varl\u0131k\"09 vard\u0131r.<\/p>\n

6. Bu nedenle, \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir varl\u0131k vard\u0131r.<\/p>\n

7. Bu nedenle Tanr\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n

Bu arg\u00fcman\u0131n 2-7 ad\u0131mlar\u0131n\u0131n g\u00f6receli olarak tart\u0131\u015fmas\u0131z olmas\u0131 \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 olabilir. \u00c7o\u011fu felsefeci Tanr\u0131\u2019n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 m\u00fcmk\u00fcn dahi olsa, o zaman var olmas\u0131 gerekti\u011fi konusunda fikir birli\u011fi i\u00e7inde olurlar. O halde as\u0131l soru \u015fu: Tanr\u0131\u2019n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 m\u00fcmk\u00fcn m\u00fcd\u00fcr? Ateistlerin Tanr\u0131\u2019n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n olanaks\u0131z oldu\u011funu savunmas\u0131 gerekir. Tanr\u0131 kavram\u0131n\u0131n, evli bir bekar veya yuvarlak bir k\u00f6\u015fe gibi tutars\u0131z oldu\u011funu s\u00f6ylemesi gerekir. Fakat sorun \u015fu ki, Tanr\u0131 kavram\u0131, bu \u015fekilde tutars\u0131z g\u00f6r\u00fcnmemektedir. Her olas\u0131 d\u00fcnyada her \u015feye g\u00fcc\u00fc yeten, her \u015feyi bilen ve t\u00fcm\u00fcyle iyi olan bir varl\u0131k fikri m\u00fckemmel bir \u015fekilde tutarl\u0131 g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Tanr\u0131\u2019n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu s\u00fcrece bile, Tanr\u0131\u2019n\u0131n var olmas\u0131 gerekti\u011fi sonucu \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131r.<\/p>\n

Neden U\u011fra\u015fal\u0131m?<\/strong><\/p>\n

<\/strong>Tabii ki, bu sorular\u0131n hepsine cevaplar ve kar\u015f\u0131 cevaplar vard\u0131r ve kimse bir uzla\u015fmaya var\u0131lmas\u0131n\u0131 beklememektedir. Nitekim bir pasiflik d\u00f6neminden sonra, art\u0131k uyumakta olan ateizm devinin, dogmatik uykusundan uyand\u0131\u011f\u0131 ve kar\u015f\u0131 sald\u0131r\u0131ya ge\u00e7ti\u011finin i\u015faretleri g\u00f6r\u00fcnmektedir. J. Howard Sobel ve Graham Oppy do\u011fal teolojiyi ele\u015ftiren b\u00fcy\u00fck, akademik kitaplar yazm\u0131\u015flard\u0131r ve Cambridge University Press ge\u00e7en y\u0131l Ateizm El Kitab\u0131 <\/em>adl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 yay\u0131nlad\u0131. Ne var ki, akademik d\u00fcnyada tart\u0131\u015fman\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 bile, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde deist d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn ne kadar sa\u011fl\u0131kl\u0131 ve canl\u0131 oldu\u011funun bir i\u015faretidir.<\/p>\n

B\u00fct\u00fcn bunlar nas\u0131l olursa olsun, baz\u0131lar\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fczde do\u011fal teolojinin yeniden canlanmas\u0131n\u0131n sadece \u00e7ok fazla emek kayb\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnebilirler. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu gibi arg\u00fcmanlar\u0131n art\u0131k etkili olmad\u0131\u011f\u0131 post-modern bir k\u00fclt\u00fcr i\u00e7inde ya\u015fam\u0131yor muyuz? Deizmin ger\u00e7ekli\u011fini savunan rasyonel arg\u00fcmanlar\u0131n art\u0131k i\u015fe yaram\u0131yor olmas\u0131 gerekir. Baz\u0131 H\u0131ristiyanlar sadece hikayemizi payla\u015f\u0131p sonra da insanlar\u0131 buna kat\u0131lmaya davet etmemiz tavsiyesini veriyorlar.<\/p>\n

\n

\"10Bu d\u00fc\u015f\u00fcnce bi\u00e7imi, \u00e7a\u011fda\u015f k\u00fclt\u00fcrle ilgili olarak felaket d\u00fczeyinde bir te\u015fhis koymakta su\u00e7ludur. Post-modern bir k\u00fclt\u00fcr i\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z d\u00fc\u015f\u00fcncesi bir efsanedir. Nitekim post-modern k\u00fclt\u00fcr bir olanaks\u0131zl\u0131kt\u0131r; ya\u015fanamaz olurdu. S\u00f6z konusu, bilim, m\u00fchendislik ve teknoloji oldu\u011funda insanlar g\u00f6receli de\u011fildir; daha \u00e7ok din<\/em> ve ahlak<\/em> konular\u0131nda g\u00f6receli ve \u00e7o\u011fulcular. Fakat tabii bu post-modernlik de\u011fil; modernliktir! Bu sadece eski kan\u0131tlanabilirlik d\u00fc\u015f\u00fcncesidir, be\u015f duyunuzla kan\u0131tlayamayaca\u011f\u0131n\u0131z her \u015fey ki\u015fisel zevk meselesidir. Derin bir \u015fekilde modernist olan bir k\u00fclt\u00fcr i\u00e7inde ya\u015f\u0131yoruz.<\/p>\n

Aksi takdirde, Yeni Ateizmin pop\u00fclerli\u011fine nas\u0131l bir anlam verebiliriz? Dawkins ve onun gibileri yakla\u015f\u0131mlar\u0131nda kesin olarak modernist ve hatta bilimcidir. K\u00fclt\u00fcr\u00fc post-modern bi\u00e7imde okudu\u011funuzda, bu kitaplar ta\u015f \u00fczerine d\u00fc\u015fen su gibi gelmeliydi. Bunun aksine, insanlar hevesle bunlara at\u0131ld\u0131 ve dinsel inan\u00e7lar\u0131n\u0131n sa\u00e7mal\u0131k oldu\u011funa ikna oldular.<\/p>\n

Bu a\u00e7\u0131dan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, m\u00fcjdemizi post-modern bir k\u00fclt\u00fcre uygun hale getirmek yenilgiyle sonu\u00e7lanacakt\u0131r. Mant\u0131k ve kan\u0131t konular\u0131nda en savunmac\u0131 silahlar\u0131m\u0131z\u0131 bir kenara b\u0131rakmakla, modernizmin \u00fczerimizde zafer kazanmas\u0131n\u0131 garanti alt\u0131na alm\u0131\u015f oluruz. Kilise bu eylem yolunu se\u00e7erse, bir sonraki ku\u015faktaki sonu\u00e7lar felaket olacakt\u0131r. H\u0131ristiyanl\u0131k, birbiriyle rekabet i\u00e7inde olan ve her biri kendi hikayesini payla\u015fan ve ger\u00e7eklik konusunda objektif do\u011fru oldu\u011funu ileri s\u00fcrmeyen seslerin i\u00e7inde sadece bir ses olmaya indirgenecektir. Bu arada, bilimsel do\u011fac\u0131l\u0131k, k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n ger\u00e7ekten nas\u0131l oldu\u011funa ili\u015fkin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc bi\u00e7imlendirmeye devam edecektir.<\/p>\n

\"11Bug\u00fcn Bat\u0131 toplumunda m\u00fcjdenin etkin bir \u015fekilde duyulmas\u0131 i\u00e7in sa\u011flam bir do\u011fal ilahiyat ger\u00e7ekten de gerekli olabilir. Genel olarak, Bat\u0131 k\u00fclt\u00fcr\u00fc derin bir \u015fekilde H\u0131ristiyanl\u0131k sonras\u0131 bir k\u00fclt\u00fcre sahiptir. Bu Enlig\u2019in \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr ve Avrupa k\u00fclt\u00fcr\u00fcne sek\u00fclerizm mayas\u0131n\u0131 ekmi\u015ftir ve bu maya art\u0131k Bat\u0131 toplumunun t\u00fcm\u00fcne yay\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130lk Ayd\u0131nlanma d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrlerinin \u00e7o\u011funlu\u011fu deist olsa da, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde Bat\u0131 entelekt\u00fcellerinin \u00e7o\u011funlu\u011fu art\u0131k ilahiyatla ilgili bilgiye sahip olman\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmektedir. Mant\u0131k yolunu boyun e\u011fmeden izleyen ki\u015fi ateist, ya da en fazla agnostik olacakt\u0131r.<\/p>\n

K\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fc do\u011fru bir \u015fekilde anlamak \u00f6nemlidir \u00e7\u00fcnk\u00fc m\u00fcjde hi\u00e7bir zaman izole bir \u015fekilde i\u015fitilmez. Her zaman, g\u00fcncel k\u00fclt\u00fcrel \u00e7evre i\u00e7inde i\u015fitilir. H\u0131ristiyanl\u0131k\u2019\u0131n hala entelekt\u00fcel olarak canl\u0131 bir se\u00e7enek olarak g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc bir k\u00fclt\u00fcrel \u00e7evrede yeti\u015fen bir ki\u015fi m\u00fcjdeye kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131kl\u0131k g\u00f6sterecektir. Fakat sek\u00fclerist olan ki\u015fiye, \u0130sa Mesih\u2019e veya perilere veya leprikonlara inanmas\u0131n\u0131 s\u00f6yleseniz ayn\u0131 \u015feydir!<\/p>\n

Bu nedenle, “kimse entelekt\u00fcel arg\u00fcmanlar nedeniyle iman etmiyor” diyerek do\u011fal ilahiyat\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fcmseyen H\u0131ristiyanlar, trajik bir \u015fekilde uza\u011f\u0131 g\u00f6remiyorlar demektir. \u00c7\u00fcnk\u00fc do\u011fal ilahiyat\u0131n de\u011feri insan\u0131n \u015fu anki m\u00fcjdeci kontaklar\u0131n\u0131n \u00e7ok \u00f6tesine uzanmaktad\u0131r. D\u00fc\u015f\u00fcnen insanlar i\u00e7in m\u00fcjdenin entelekt\u00fcel a\u00e7\u0131dan tutarl\u0131 bir \u015fekilde i\u015fitilebilece\u011fi bir k\u00fclt\u00fcrel \u00e7evrenin yarat\u0131lmas\u0131na ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesine yard\u0131m etmek H\u0131ristiyan savunmac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n, do\u011fal ilahiyat da buna dahildir, g\u00f6revidir. Bu \u015fekilde, y\u00fcrekleri etkilendi\u011finde, entelekt\u00fcel a\u00e7\u0131dan hareket etmelerine izin verir.<\/p>\n

Yirmi birinci y\u00fczy\u0131lda ilerledik\u00e7e, do\u011fal ilahiyat\u0131n, insanlar\u0131n m\u00fcjdeyi kabul etmesi i\u00e7in giderek artan bir \u015fekilde ge\u00e7erli ve \u00e7ok \u00f6nemli bir haz\u0131rl\u0131k olmas\u0131n\u0131 bekliyorum. <\/p>\n

William Lane Craig<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Son zamanlarda ortaya \u00e7\u0131kan, \u00e7ok satan ateist kitaplardan \u00f6t\u00fcr\u00fc, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde, d\u00fc\u015f\u00fcnen insanlar i\u00e7in Tanr\u0131\u2019ya inanc\u0131n art\u0131k d\u00fc\u015f\u00fcnsel a\u00e7\u0131dan savunulamaz bir inan\u00e7 haline geldi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnebilirsiniz. Fakat di\u011ferlerinin yan\u0131 s\u0131ra, Richard Dawkins, Sam Harris, ve Christopher Hitchens gibi yazarlar\u0131n kitaplar\u0131na bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, s\u00f6zde Yeni Ateizm\u2019in entelekt\u00fcel kaslar\u0131n\u0131n eksik oldu\u011fu k\u0131sa zamanda g\u00f6r\u00fclecektir. Anglo-Amerikan felsefesinde ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f olan devrim hakk\u0131nda…<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1902","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cennet.trinitywebhosting.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1902","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cennet.trinitywebhosting.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cennet.trinitywebhosting.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cennet.trinitywebhosting.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cennet.trinitywebhosting.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1902"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/cennet.trinitywebhosting.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1902\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cennet.trinitywebhosting.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1902"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cennet.trinitywebhosting.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1902"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cennet.trinitywebhosting.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1902"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}